سوالات و تست‌های کاربردی و مفهومی بانکداری داخلی به همراه پاسخ تشریحی 1
بخش ۱: تجهیز منابع
سوال ۱
طبق ماده ۳ فصل دوم قانون عملیات بانکی بدون ربا، بانک‌ها فقط به دو
صورت می‌توانند از مشتریان خود سپرده قبول نمایند. این دو صورت عبارتند از:
- الف) قرض‌الحسنه و سپرده‌های سرمایه‌گذاری مدت‌دار
- ب) وام با بهره و سپرده‌های دیداری
- ج) سهام و اوراق مشارکت
- د) اجاره و سلف
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: تجهیز منابع در بانکداری اسلامی بر دو
پایه استوار است: سپرده‌های قرض‌الحسنه (که بر مبنای رفع نیاز و بدون چشم‌داشت سود
است) و سپرده‌های سرمایه‌گذاری مدت‌دار (که بر اساس عقد وکالت جهت به کارگیری در
پروژه های اقتصادی جذب می‌شوند).
هرگونه شرط سود ثابت
و پیش‌پرداخت در زمان گشایش، ماهیت ربوی دارد و باطل است.
سوال ۲
طبق ماده ۶۴۸ قانون مدنی، قرض عقدی است که به موجب آن یکی از طرفین
مقدار معینی از مال خود را به طرف دیگر... می‌کند.
- الف) تملیک
- ب) اجاره
- ج) مشارکت
- د) فروش
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: در قانون مدنی، مال موضوع عقد قرض به
مالکیت طرف مقابل (قرض‌گیرنده) درمی‌آید. بنابراین وقتی مشتری به بانک قرض‌الحسنه
می‌دهد، بانک «مالک» آن وجه شده و حق تصرف در آن را دارد، با این شرط که در صورت
مطالبه مشتری یا در سررسید، مثلِ آن مال را به او بازگرداند.
سوال ۳
در قرض‌الحسنه، بانک می‌تواند عمل مشتری را با اعطای جایزه، تخفیف، معافیت
یا حق تقدم مورد تقدیر قرار دهد؟
- الف) بله، اما فقط جایزه
- ب) خیر، هیچ ارزش افزوده‌ای مجاز نیست
- ج) بله، طبق ماده ۴ قانون عملیات
بانکی بدون ربا
- د) فقط برای سپرده‌های سرمایه‌گذاری
پاسخ صحیح: ج
پاسخ تشریحی: طبق قانون عملیات بانکی بدون ربا، بانک‌ها
برای تشویق تودیع‌کنندگان سپرده‌های قرض‌الحسنه می‌توانند امتیازاتی غیرمشروط
مانند جوایز قرعه‌کشی، تخفیف در کارمزدها یا حق تقدم در اخذ تسهیلات اعطا کنند. این امر نباید به صورت شرطِ قبلی از سوی
مشتری مطالبه شود.
سوال ۴
قرض‌الحسنه جاری عندالمطالبه است و قرض‌دهنده یا هر شخص دیگری که دستور
پرداخت را به او می‌دهد می‌تواند مبلغ را بازپس گیرد.
- الف) بله
- ب) خیر، فقط برای پس‌انداز
- ج) فقط برای اشخاص حقوقی
- د) با سود ثابت
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: سپرده‌های قرض‌الحسنه جاری ماهیت
عندالمطالبه دارند؛ یعنی صادرکننده چک یا دارنده کارت حساب می‌تواند در هر ساعت از
شبانه‌روز کل یا بخشی از موجودی خود را از طریق چک (دستور پرداخت به شخص ثالث) یا
ابزارهای الکترونیکی فوراً برداشت کند.
سوال ۵
در قرض‌الحسنه پس‌انداز، حساب عندالمطالبه است اما فقط قرض‌دهنده حساب می‌تواند
از طریق مجاز یا حضوری برداشت نماید.
- الف) بله
- ب) خیر، برداشت توسط هر کسی مجاز است
- ج) فقط برای مدت‌دار
- د) بدون محدودیت
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: تفاوت اصلی حساب جاری و پس‌انداز در
ابزار برداشت است.
حساب پس‌انداز بر
خلاف جاری، فاقد ابزار انتقال به شخص ثالث (مانند چک) است و صرفاً دارنده حساب یا
وکیل قانونی او مجاز به برداشت از آن است.
سوال ۶
سپرده‌های سرمایه‌گذاری مدت‌دار به وکالت در اختیار بانک قرار می‌گیرد و
بانک با آن‌ها در قالب عقود اسلامی سرمایه‌گذاری نموده و سود حاصله را پس از کسر
حق‌الوكاله به سپرده‌گذار بپردازد.
- الف) بله، طبق قانون عملیات بانکی بدون ربا
- ب) خیر، فقط قرض‌الحسنه
- ج) با تضمین سود ثابت
- د) بدون کسر حق‌الوکاله
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: در بانکداری بدون ربا، رابطه حقوقی بانک
و سپرده‌گذار در بخش سپرده‌های مدت‌دار، عقد وکالت است. بانک به عنوان وکیل، منابع مشاع را در
پروژه های اقتصادی به کار گرفته و سود حاصله را پس از کسر سهم کارمزد خود (حق‌الوکاله)
بین سپرده‌گذاران توزیع می‌کند.
سوال ۷
نرخ حق‌الوکاله بانک‌ها حداکثر به میزان ۳ درصد در سال ۱۳۹۹ تعیین شده است.
- الف) بله
- ب) خیر، ۵ درصد
- ج) ۱ درصد
- د) بدون محدودیت
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: طبق مصوبات بانک مرکزی، سقف نرخ حق‌الوکاله
(هزینه به کارگیری منابع) برای بانک‌ها حداکثر ۳ درصد تعیین شده است. این نرخ برای پوشش هزینه‌های اداری،
ارزیابی طرح‌ها و به کارگیری منابع مشاع توسط بانک کسر می‌شود.
سوال ۸
حق‌الوکاله مبلغی است که بانک‌ها می‌توانند در قبال به کارگیری منابع سپرده
شده از سپرده‌گذاران دریافت کنند.
- الف) بله، شامل هزینه‌های به کارگیری سپرده‌ها
- ب) خیر، فقط سود
- ج) فقط برای قرض‌الحسنه
- د) بدون هزینه
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: حق‌الوکاله نشان‌دهنده دستمزد بانک برای
مدیریت بهینه پورتفوی مشاع است.
این مبلغ از کل سود
ناخالص حاصل از مصارف مشاع کسر شده و مابقی سود متعلق به سپرده‌گذاران خواهد بود.
سوال ۹
منابع بانکی به کلیه وجوهی گفته می‌شود که از مشتریان یا سایر نهادها به
صورت مستقیم یا غیر مستقیم در اختیار بانک قرار می‌گیرد.
- الف) بله
- ب) خیر، فقط سپرده‌ها
- ج) فقط وام‌ها
- د) فقط سهام
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: منابع بانک (بدنه بدهی ترازنامه) شامل
تمام خطوط اعتباری، سپرده‌های مشتریان، استقراض از بانک مرکزی یا بازار بین‌بانکی
و حقوق صاحبان سهام است که بانک در جهت دارایی‌سازی از آن‌ها استفاده می‌کند.
سوال ۱۰
روش‌های جذب / تجهیز منابع شامل سپرده قرض‌الحسنه جاری، جاری کارت و پس‌انداز
و سپرده‌های سرمایه‌گذاری کوتاه‌مدت و بلندمدت است.
- الف) بله
- ب) خیر، فقط قرض‌الحسنه
- ج) فقط سرمایه‌گذاری
- د) بدون روش
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: پکیج تجهیز منابع بانک‌ها ترکیبی از
منابع ارزان‌قیمت (جاری و پس‌انداز) و منابع هزینه‌زا (سپرده‌های کوتاه‌مدت و
بلندمدت) است که توازن آن‌ها قیمت تمام‌شده پول را مشخص می‌کند.
سوال ۱۱
تسهیلات بانکی به منابع مالی گفته می‌شود که بانک با هدف تأمین مالی مشتری،
در قالب عقود اسلامی و بر اساس ضوابط بانک مرکزی به صورت موقت در اختیار او قرار
می‌دهد.
- الف) بله و باید طی مدت معین بازپرداخت شود
- ب) خیر، دائمی است
- ج) فقط برای اشخاص حقوقی
- د) بدون عقود اسلامی
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: ماهیت تسهیلات، موقتی و واجد حق استرداد
است.
بانک سرمایه را در
قالب یک قرارداد (عقد) با مواعد و اقساط مشخص تحویل می‌دهد و مشتری ملزم به
بازپرداخت اصل و سود/منافع آن در سررسیدهای مقرر است.
سوال ۱۲
تعهدات بانکی به معاملاتی گفته می‌شود که بانک بدون پرداخت مستقیم وجه نقد،
مسئولیت مالی یا حقوقی خاصی را در قبال مشتری یا شخص ثالث به عهده می‌گیرد.
- الف) بله، مانند ضمانت‌نامه بانکی و اعتبار اسنادی
- ب) خیر، فقط نقدی
- ج) فقط برای تسهیلات
- د) بدون مسئولیت
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: تعهدات، اقلام خارج از ترازنامه
(زیرخطی) هستند.
بانک نقدینگی پرداخت
نمی‌کند، بلکه اعتبار خود را به کار می‌گیرد؛ اما در صورت تخلف مشتری، این تعهد
احتمالی تبدیل به بدهی قطعی (بالاخطی) بانک می‌شود.
سوال ۱۳
عملیات صحیح و منسجم در بخش‌های داخلی بانک نه تنها ضامن رضایتمندی مشتریان
است، بلکه نقش مهمی در ارتقاء بهره‌وری، کاهش ریسک و بهبود سودآوری ایفا می‌کند.
- الف) بله، طبق مقدمه جزوه
- ب) خیر، فقط رضایت
- ج) فقط سودآوری
- د) بدون نقش
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: کنترل‌های داخلی و صحت فرآیندهای دفتری
و صف، از بروز مغایرت‌ها، سواستفاده‌های مالی و ریسک‌های عملیاتی جلوگیری کرده و
مستقیماً حاشیه سود نهایی بانک را ارتقا می‌دهد.
سوال ۱۴
مدیریت منابع و مصارف یکی از اصیل‌ترین وظایف بانک‌هاست و نقش مستقیم در
سودآوری، تداوم فعالیت و کارآمدی نظام بانکی دارد.
- الف) بله
- ب) خیر، فقط سود
- ج) فقط تداوم
- د) بدون نقش
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: مدیریت دارایی‌ها و بدهی‌ها (ALM) هسته اصلی بانکداری است. ناهماهنگی بین سررسید سپرده‌ها (منابع)
و سررسید تسهیلات (مصارف) می‌تواند بانک را با بحران حاد نقدینگی یا ریسک نرخ سود
مواجه سازد.
سوال ۱۵
تسلط کارکنان شعبه بر اصول مدیریت منابع و مصارف به بهینه سازی نقدینگی،
افزایش جذب سپرده‌ها، کنترل ریسک اعتباری و رعایت توازن مالی کمک می‌کند.
- الف) بله
- ب) خیر، فقط نقدینگی
- ج) فقط جذب
- د) بدون کمک
پاسخ صحیح: الف
پاسخ تشریحی: بدنه اجرای بانک در شعب مستقر است. تسلط
کارمندان شعبه بر ترکیب بهینه منابع ارزان‌قیمت و گشایش مصارف بهداشت‌دار، مانع از
قفل شدن منابع در قالب مطالبات معوق می‌گردد.
💬 دیدگاه‌ها و پرسش‌های کاربران (0 نظر)
هنوز دیدگاهی برای این مقاله ثبت نشده است. اولین نظر را بنویسید!
ارسال دیدگاه یا سوال تخصصی